Galeria autorska. Ludwin studio. Krzysztof Ludwin

1 2 3 4 5 ... 31 »

2020-06-24

TROCHĘ O HISTORII AKWARELI

Tak jak kieeeeedyś pisałem, opracowałem skrótowo wg. własnego doktoratu (który jest więc źródłem, a właściwie teczką ze źródłami z których czerpałem wiedzę); a więc wrzucam paczkę wiadomości o historii techniki akwarelowej. Tym którzy malują przyda się mieć świadomość szlachetności technik akwarelowych i ich tradycji, trudności itd. Pozycje wydawnicze Rynek księgarski na świecie zawiera sporo pozycji książkowych dot. zarówno historii technik malarskich min. akwareli jak i tekstów instruktażowych na temat samej techniki. O akwareli, głównie w kontekście problemów formalnych w malarstwie, pisze Władysław Lam w „Malarstwo, problemy podstawowe” z 1966 roku. Natomiast nie wdając się w spekulacje formalne zwięźle o technice jako takiej, charakteryzując podobrazie, narzędzia, spoiwa, barwniki, farby, techniki malowania i wreszcie o werniksowaniu akwareli pisze także Władysław Ślesiński w jednym z rozdziałów „Techniki malarskie, spoiwa organiczne”. Szerzej na temat historii malarstwa akwarelowego pisze Graham Reynolds w „Watercolours, a concise history”. Wysoki poziom prezentują książki opisujące techniki malarskie w akwareli. Obecnie na polskim rynku wydawniczym od około 10 lat pojawiają się reprinty wydawnictw zachodnich, edukacyjno instruktażowych. Są to min. „Techniki malowania: Akwarela” , „Malarstwo akwarelowe dla początkujących”, „Hobby, które może być sztuką AKWARELA”, „Jak malować akwarelą” , „Podręcznik malarstwa, AKWARELE”. W roku 1985 dla własnych potrzeb zakupiłem w Danii „Watercolour painting , The Ron Ranson Technique by Ron Ranson”. Spośród rodzimych opracowań książkowych dot. technik prezentacyjnych w akwareli według mnie na uwagę zasługuje pozycja autorstwa Michała Suffczyńskiego: „Rysunek – od szkicu do fotorealizmu , akwarela, aerograf” oraz zbiór reprodukcji akwarel malowanych przez architektów zebrane i słowem wstępnym opisane przez Tadeusza Baruckiego: „Architektura Polski w rysunkach architektów”. AKWARELA (z języka włoskiego) farba, tzw. wodna, o spoiwie rozpuszczalnym w wodzie, przeważnie z gumy arabskiej; technika malowania farbami akwarelowymi, głownie na papierze; charakterystyczna cecha akwareli jest cienka i przezroczysta warstwa farby, przez która przebija podłoże; technika akwareli wymaga dużej precyzji ze względu na trudności w dokonywaniu poprawek; Wynika to z charakteru podobrazia, którym najczęściej był i nadal jest papier. Władysław Ślesiński w swojej książce o technikach malarskich jako podobrazie w akwareli wymienia także karton , pergamin zwierzęcy, kość słoniowa, jedwab. „(...) w Egipcie przed 3500 laty posługiwano się przejrzystymi farbami do wykonywania malunków na papirusie. Farby otrzymywano z pigmentów mineralnych (czerwona z cynobru, niebieską z azurytu, zielona z malachitu), kolory ochry i sjeny z ziemi, czerń z węgla drzewnego, biel z kredy. Do łączenia barwników stosowano gumę arabską i białko jaj).(...) . W Egipcie na zwojach papirusowych farbami wodnymi malowano sceny z życia pozagrobowego. Źródła książkowe oraz internetowe w zasadzie są zgodne w kwestiach prapoczątków technik akwarelowych sięgających korzeniami do Chin. Pierwsze wzmianki o akwareli jako o medium malarskim zostały zarejestrowane w starożytnych Chinach, gdzie stanowiła bliźniacza siostrę dla sztuki pisania: te same pędzle i ręcznie wyrabiany papier lub jedwab. Obie przenikały się wzajemnie oddziałując na siebie duchowo i intelektualnie. Historycy chińscy są zgodni co do tego, że sztuki pisania i malowania maja te same początki, mimo iż rozwijały się wzdłuż rozbieżnych linii. Niestety oprócz fragmentów malowideł naściennych większość historycznych prac zaginęła lub została zniszczona w czasie wojen i klęsk żywiołowych. Japońscy mistrzowie akwareli także malowali oraz pisali na jedwabiu i papierze. Tematem akwarel był przeważnie „pejzaż kontemplacyjny”. W Indiach oraz Persji obrazy przedstawiające sceny z życia muzułmanów , malowano gwaszem ( technika wodna nieprzejrzysta, używająca bieli, zaliczana do technik pokrewnych akwareli z racji medium - wody). Tempera, technika malowania wodnymi lecz nieprzejrzystymi farbami pojawia się w miniaturach średniowiecznych manuskryptów. Według Grahama Reynoldsa to właśnie średniowieczne rękopisy a głównie bogato ilustrowane miniatury są w linii prostej prekursorem akwareli w Europie. Źródła zgodnie wymieniają te formy jako jeden z najstarszych przykładów wykorzystania farb wodnych w Europie. Spośród najbardziej sławnych ilustrowanych farbami wodnymi rękopisów wymienia się księgę wykonaną przez braci Limbourg: Paul, Herman i Jean (Flamandowie, 1385-1416). Książka ta , a raczej kalendarz : „Les Tres Riches Heures du Duc de Berry” lub czasem zwana „Książką Godzin” („The book of Hours”), została napisana i zilustrowana w roku 1415. Jest to zbiór tekstów liturgicznych na każdą godzinę wszystkich dni tygodnia w kolejnym miesiącu. Tworzy kalendarz w którym zawarto modlitwy, psalmy i msze na każde święto. W średniowiecznych i renesansowych pracowniach architektów/artystów malarzy szkice do obrazu najczęściej wykonywano piórkiem lub pędzlem rysując formę i nakładając cień rozwodnionym tuszem lub bistrem. W opracowaniu Grahama Reynoldsa trafnie nazywa się tę dyscyplinę malarską terminem „watercolour drawing” czyli rysunkiem akwarelowym, a nie akwarelą, zwracając uwagę na fakt iż rysunek akwarelowy, lawowany, był przygotowaniem do obrazu, natomiast przyszła klasyczna akwarela jest medium zamkniętym, posiadającym swoje formalne prawa „malarskie”. Przetrwały do naszych czasów przykłady prac najlepszych: min. , Bramante, Michała Anioła oraz Leonarda da Vinci. W 1515-16 roku powstaje (1:1) szkic do fresku Rafaela: The school of Athens. Jest to największa akwarela jaka powstała do tej pory. Do zwiększenia zainteresowania technikami wodnymi w tym czasie w dużej mierze przyczynił się łatwiejszy dostęp do papieru. W Chinach wyrabiano papier od niepamiętnych czasów. Arabowie przyswoili sobie sekrety jego produkcji w VIII wieku. Do Europy był importowany do momentu wybudowania w Italii pierwszej fabryki papieru w 1276 roku. W Anglii pierwszą wytwórnię otwarto dopiero w roku 1495 a w XVIII wieku zaczęto produkować wysoko gatunkowy papier specjalnie do akwarel. W związku z tym zainteresowanie artystów malarzy technikami wodnymi wzrosło. Pozycje wydawnicze oraz internetowe zgodnie wymieniają Albrechta Durera (Niemcy, 1471-1578) jako prekursora malarstwa akwarelowego, który pozostawił po sobie 86 prac. Od XV w. Durer malował tym środkiem wyrazu, stosując techniki i style, które mogły być mylone z pracami wielu dzisiejszych artystów hiperrealizmu. Różnica polega na tym , że Durer nie malował tych akwarel jako studiów pod obrazy olejne lub malowane temperą, co było ówczesnym zwyczajem , lecz jako obrazy ostateczne. Jego następcy (Hans Holbein, Lucas Cranach) malowali obrazy akwarelowe o tematyce innej niż architektoniczna : studia postaci, zwierząt, portrety. W akwareli wykonywano projekty kostiumów teatralnych ( np. w 1589 r przez włoskiego mistrza Bernardo Buontalenti). Natomiast warto o „botanicznych” akwarelach wspomnieć jako o ilustracjach botanicznych, ze względu na istniejące na nie w owym czasie wielkie zapotrzebowanie, oraz prawdopodobnie ich znaczący wpływ na rozwój techniki malarskiej w akwareli. Anonimowo namalowana „Blackurrant Tree” jest jedną z większych kolekcji akwareli użytych jako materiał dydaktyczny w holenderskiej uczelni medycznej. W tym kontekście Graham Reynolds przedstawia, jako istotną postać malarza Giacomo Ligozzi, i serię akwarelowych studiów kwiatów z drugiej polowy XVI wieku. Obrazy kwiatów oraz owoców - temat , który zapoczątkował tradycję w akwareli brytujskiej, i właściwie w ogóle pojęcie „akwareli angielskiej” w tym samym okresie malował Jacques Le Moyne de Morgues. Od Anglii aż do Szkocji motywy flory i fauny malowano na przemian z uprawianiem ogrodów. Bardziej widoczni mistrzowie tematów „botanicznych” w akwareli to: Johann Jakob Walther (1604-1677), Georg Dionysus Ehret (1708-1770) and Pierre-Joseph Redoute (1759-1840). Ten ostatni stworzył trzy tomy Les Roses (1817-24). Osiemnastowieczni botanicy i poszukiwacze przygód używali akwarel do dokumentacji naukowej. W notatnikach gromadzili rysunki szczegółów o kolorach, kształtach flory i fauny. Wykorzystywano później ten materiał do rytów w drewnie i wykorzystywano do reprodukcji w książkach. W Holandii powstała i rozwinęła się dokumentacyjna funkcja akwareli : mapy, portrety, ilustracje pejzaży, posiadłości ziemskich, pod nazwą Landschap. Holenderscy malarze zapoczątkowali typ „akwarele na sprzedaż jako dzieła skończone, wykonane zgodnie z prawidłami sztuki malowania farbami wodnymi”. Wyjątek stanowi przedstawiciel swojej epoki: Rembrandt, który nie malował klasycznych akwarel, jedynie wykonywał rysunki piórkiem, lawowane tuszem. W 1780 roku, gdy w Anglii zaczęto produkować specjalny, ręcznie wyrabiany wysokogatunkowy papier dla akwarelistów, równolegle rozwinięto wytwórczość farb i pędzli. Ułatwiło to działalność ilustracyjno-dokumentacyjną min. sporządzanie map, wykonywanie różnorakich projektów architektonicznych min. także wnętrz. Akwareliści wykorzystywani byli np. w ekspedycjach archeologicznych wykonując odpowiednie dokumentacje. Duży popyt miało tzw. malarstwo „topograficzne”: rysowane piórkiem i lawowane farbami wodnymi krajobrazy o charakterze dokumentacyjnym, wykonywane „na zamówienie”, wiernie odzwierciedlające widoki miast, wsi, i majątków ziemskich. Ich cechy charakterystyczne: dokładne odtwarzanie rzeczywistości, pogodne niebo ( jeżeli dodano postacie to spełniały dekoracyjną rolę i zaznaczały skalę). Wśród malarzy przeciętnych w swojej perfekcyjności i rutynowym wykonywaniu „akwarelowych dokumentów” wybiły się jednostki, których życiorysy i praca twórcza stworzyły historię akwareli w Anglii. Paul Sandby (1730-1809), często nazywany „ojcem akwareli angielskiej”. Wprowadził do niej wiele nowości , wyuczył utalentowanych studentów, namalował dużo wspaniałych obrazów odzwierciedlających unikalną atmosferę angielskiego krajobrazu i angielskiego społeczeństwa. W 1768 akwareliści, bracia Paul i Thomas Sandby, wespół z innymi malarzami zakładają Królewską Akademię Sztuki. W 1804 roku artyści odłączają się od akademii powołując własne tzw. Stare Stowarzyszenie Akwarelistów (Old Water-Colour Society). Bogaty materiał na temat malarzy żyjących w tym okresie pozwala przedstawić jedynie tych wybitnych, mających wpływ na wiele dziedzin min z branż projektowych. „Topograficzny” nurt reprezentowali także (min. uczniowie Sandbyego): Michael Angelo Rooker, Joshua Cristall, John Varley, William Pars, John Robert Cozens, Thomas Hearne . Obrazy Thomas Hearne są najbliższe ideom malarstwa topograficznego czyli „dokumentacji artystycznej" obiektów oraz widoków, scen rodzajowych. Hearne spędził min. cztery lata (1771-75) w Leeward Islands jako oficjalny artysta Sir Ralpha Payne’a malując porty, miasta, i scenerię terytoriów kolonialnych Zachodnich Indii . Wpływ na precyzyjny i klarowny sposób rysowania Williama Parsa i jego naśladowców miał włoski artysta, tworzący w Londynie w latach 1746-1755: Canaletto (Giovanni Antonio Canal, 1697-1768). Warwick wraz z Thomasem Hearne oraz Francisem Towne odbył podróż plenerową do Italii (1775-81). Jego włoskie prace powielano i publikowano w „Select Views in Italy” (1792-99). Wiek osiemnasty to czas podróży artystów, arystokratów, ludzi interesu, intelektualistów i polityków do Włoch, i Grecji w ramach tzw. „Grand Tour” (Wielkiego Objazdu). Odradzające się zainteresowanie spuścizną cywilizacji klasycznej spowodowało duże zainteresowanie rysunkami zabytków Rzymu i Aten. W Rzymie nabywano tworzone głównie przez Giovanniego Antonio Canal zwanego Canaletto, oraz Piranesiego ryciny tzw. Veduty, przedstawiające zabytki Rzymu odbite techniką akwaforty w kolorze czarnym lub brązowym. Angielscy malarze min. John Robert Cozens i Paul Sandby, w ramach eksperymentu zaczęli podkolorowywać akwarelą wyprodukowane przez siebie sztychy i akwaforty nadając tej technice nową jakość, doskonaląc przy tym swoje umiejętności . Równoległy nurt malarstwa, w tym akwarelowego tzw. „pejzaż poetyczny” (“the poetic landscape”) prezentował zgoła odmienne cechy niż malarstwo “topograficzne”. Używał elementów mitycznych, fantazji i malowniczości. Trend ten dopełnił złożoności europejskiego malarstwa. W szczytowym momencie ewoluował w „pejzaż romantyczny” charakterystyczny dla XIX wieku. Claude Gelle (1602-1682) zwany także Claude Lorrain, jest zwykle przedstawiany jako twórca tego stylu w akwareli i malarstwie olejnym. Wyidealizowany na obrazach świat Lorraina zawiera wiele cech charakterystycznych i naśladowanych przez innych: melancholijne złote światło rankiem lub wieczorem, na pierwszym planie ciemne cienie wielkich drzew i skał, umieszczanie po jednej stronie kompozycji małych, gestykulujących figur ludzkich, rozlegle spokojne pola lub rozkołysane wzgórza przecięte przez wzburzone rzeki, horyzont zanikający w rozświetlonej mgle. Malarstwo Claude’a Lorrain wywarło bardzo głęboki wpływ na prace artystów tworzących w Anglii i pośrednio w Europie. W Anglii, która z racji gwałtownie rosnącej popularności akwareli chłonęła i produkowała wszelkie nowe trendy w malarstwie styl „pejzażu poetyckiego” reprezentowali głównie Richard Wilson (tzw. anielski Claude) , Francise Towne, Alexander Cozens i jego syn John Robert Cozens, Thomas Girtin, Joseph Mallord William Turner, William Blake, John Constable. Spośród obcokrajowców związanych z Londynem Jean-Baptiste Chatelain był jednym z bardziej popularnych artystów, znany z malowanych w wielkim rozmachem pejzaży wiejskich. Według opracowania Historii Akwareli to John Robert Cozens był głównym prekursorem stylu poetycznego w akwareli. Pod jego wpływem malowali Thomas Girtin oraz J.M.W.Turner. Constable pisał ze Cozens całym sobą był poetą, a przez niego kierunek „pejzażu poetyckiego” zainspirował generacje artystów tworzących „akwarelę topograficzną” i akwaforty, osiągając ich nową, lepszą jakość. Wzbudzają podziw efekty kolorystyczne , jakie osiągali w tym czasie akwareliści tym bardziej iż, co należy nadmienić, akwarele tworzone do polowy XIX wieku były malowane przy użyciu niewielkiej palety barw: kolorów ziemi, francuskiej ultramaryny, karminu, i niewielu pozostałych, których źródła nie wymieniają. Obecnie, spośród wymienionych artystów jedynie nazwisko Turnera jest rozpoznawalne niemal na całym świecie. Był członkiem założycielem wspomnianego wcześniej Starego Stowarzyszenia Akwarelistów, nie uznawanych na Królewskiej Akademii Sztuki. W tym czasie akwarela stała się angielską sztuką narodową. Czynnikiem upowszechniającym akwarelę i który zadecydował o jej popularności w Anglii, a następnie w Europie i wyniesieniu na poziom środka wyrazu porównywalnego z rysunkiem, pastelą czy z samym malarstwem olejnym, była jakość obrazów Josepha Mallorda, Williama Turnera, i Thomasa Girtina oraz im współczesnych: Bonningtona, Cotmana, Williama Blake’a, Palmera, De Winta, Coxa i innych. Turner został uznany za jednego z największych mistrzów sztuki angielskiej, za wybitnego malarza obrazów olejnych i wspaniałego akwarelistę. Podziwiali go Monet, Manet, Pissaro, Degas i wielu innych, uznając za prekursora impresjonizmu”. Joseph Mallord William Turner pozostawił po sobie bardzo duży zbiór obrazów, w tym przede wszystkim akwarel. Zastosował w nich swoje odkrycia min: technikę mokre na mokre. Jego fascynacja światłem i atmosferą, wręcz abstrakcyjna plama - ten styl wpłynął na sztukę wiktoriańską, będąc zwiastunem romantyzmu w malarstwie. Dynamika uderzeń pędzla, swoboda kompozycji, bogactwo koloru, i efektów świetlnych, ekspresyjność - te cechy zaadaptował impresjonizm. Jednakże dla niektórych współczesnych Turnerowi malarzy z grupy prezentującej w akwareli styl „późno gregoriański” (1800-1835) genialny akwarelista nie był zrozumiały. Artyści, których obrazy prezentowane są poniżej tworzyli raczej pod wpływem pełnego przestrzeni, nastrojowego malarstwa Thomasa Girtina. W ich pracach mieszają się elementy konserwatywnej tematyki z neoklasycznymi detalami scenografii, a wszystko malowane kolorami stylu romantycznego. Charakterystyczne dla tego malarstwa barwy to paleta oranżów, zielenie, i niebieskawy fiolet. Ciemne tło, falujące wzgórza, zamglony horyzont – elementy kompozycji i „scenografii” powtarzają się w tym stylu, wskazują na wpływ malarstwa Claude Lorraina . John Varley (1778-1842): był młodszym bratem architekta i akwarelisty Corneliusa Varley. W ogóle materiały historyczne, w których posiadanie wszedł autor jedynie w kontekście życiorysów malarzy oraz ich powiązań rodzinnych i zawodowych pozwalają się domyślić ważnej roli akwareli w pracowniach architektów. Richard Parkes Bonington: Wielka Internetowa Encyklopedia Multimedialna wymienia Boningtona jako angielskiego romantycznego malarza i litografa, który upowszechnił technikę akwareli w Europie poprzez podróże oraz liczne kontakty z malarzami. Boningtona wymienia się jako prekursora Barbizończyków (nazwa pochodzi od Barbizon, miasta koło Fontainebleau we Francji) – ugrupowania francuskich malarzy pejzażystów używających akwarel jedynie jako studia w terenie aby na ich podstawie malować obrazy olejne. Barbizończycy malowali w plenerze, tworzyli nastrojowe, intymne obrazy o przyciemnionym kolorycie. Nawiązywali do malarstwa holenderskich pejzażystów XVII w. Zalicza się ich do malarzy, którzy tworzyli forpocztę impresjonizmu. Do grupy artystów tzw. stylu „późno gregoriańskiego” należał również Dawid Cox (1783-1859). Mimo iż jest on wymieniany w grupie liderów drugiej generacji Old Watercolor Society wespół z De Wintem, jego akwarele wskazują na charakter bardziej plenerowych szkiców, bardzo modnego, odkrytego w tym okresie tzw. „szkicu akwarelowego”. Widać wyraźną różnicę w kolorach użytych w szkicach z Francji (prezentowane poniżej) a akwarelami powstałymi w pracowni. Prezentowane przykłady zaczerpnięto ze zbiorów internetowych Tate. W latach 1835-1900 akwarela osiągnęła bardzo dużą popularność wśród szerokich kręgów nie tylko profesjonalistów - malarzy, architektów, ale i amatorów. Uczniowie szkól , mieszczanie i nawet rodzina królewska min królowa Wiktoria i książę Albert - wszyscy w wolnych chwilach próbowali swoich sil malując w plenerze angielską wieś. tzw. „wiktoriański” okres był dla rozwoju akwareli momentem kulminacyjnym stylu „późno gregoriańskiego”. Skupiał w sobie różnorodność artystycznych trendów, oraz sprzyjał rozwojowi technologicznych i technicznych nowinek w malarstwie: nowe , jaśniejsze kolory w palecie farb (dzięki rozwojowi Przemyślu chemicznego), udoskonalone i większe arkusze papieru akwarelowego produkcji Jamesa Whatmana, pozwalające na wielko formatowe prace zbliżone wymiarami do obrazów olejnych. Z drugiej strony uważa się, ze tematycznie nurt wiktoriański produkował także wiele akwarel , które były odbiciem miernoty wyobraźni i kiczu, głupoty, braku gustu, pretensjonalności, zarozumiałości „szlacheckiej” epoki. Opinia ta przyćmiła nieco wspaniale techniczne osiągnięcia mistrzów. Na przykład stosowanie wodnych technik mieszanych a mianowicie akwarelę, gwasz i temperę (tzw. „body color” lub z angielska „distemper” ) . Takim osiągnięciem jest także wspomniany „szkic akwarelowy”, postrzegany jako styl spontaniczny i szczery, bardzo liryczny. W „szkicu akwarelowym” stosuje się metodę pozostawiania białych partii papieru jako bieli, malując ekspresyjnie także suchym pędzlem (gęsta farba bez wody na pierwszym planie). Generalnie „szkic akwarelowy” stal w opozycji do akademickiego sposobu malowania tzw. idealizowania tematu. Taki, spontaniczny, dynamiczny, lekki, i ulotny pędzel prezentował Joseph William Turner. Stare Stowarzyszenie Akwarelistów , którego był członkiem odłączywszy się od Akademii rozpoczęło samodzielną działalność na salonach Europy wpływając na malarstwo impresjonistów poprzez np. Wystawę Światową w Paryżu w 1855 roku. Wśród malarzy Ery Wiktoriańskiej, należących do Old Water-Colour Society najczęściej wymieniane nazwiska to: John Frederick Lewis (1805-1876), Miles Birket Foster (1825-1899), Frederick Walker (1840-1875), Thomas Collier (1840-1891), John William Inchbold (1830-1888), Edward Lear (1812-1888), John William North (1842-1924). Samuel Palmer (1805-1881), John Ruskin (1819-1900). Do osobnego nurtu wiktoriańskiego Pro-raphaelitów (1848-1853), należała grupa młodych gniewnych przeciwko malarstwu promowanemu przez akademię, preferujących prostotę i szczerość charakteryzujace malarstwo przed Raphaelem (stad nazwa) należeli m.in. Dante Gabriel Rossetti (1828-1882)(intelektualny lider grupy), William Holman Hunt (1827-1910), Georg Price Boyce (1826-1897)(za ), Także na terenie Wysp Brytyjskich pod koniec XIX wieku powstaje równolegle Szkockie Towarzystwo Malarzy w Akwareli. Z tego okresu wymienia się postać Arthura Melville (1855-1904). Od polowy XIX wieku do jego końca wielkie zainteresowanie akwarelą w Anglii udziela się Europie i Ameryce. Irlandzkie i angielskie korzenie ma Hercules Brabazon Brabazon ( Hercules Sharpe , 1821-1906). Rozwój technik wodnych w Europie a zwłaszcza we Francji dokonuje się za sprawą działalności twórczej głównie Boningtona, przyjaciela Eugene Delacroix. We Francji powstaje Towarzystwo Akwarelistów, które zakładają min Gustaw Moreau i Eugene Lamiss. Podaje się także przykład malarstwa innego utalentowanego i wartego wspomnienia artysty: Francois-Marius Graneta (1775-1849). Z grupy impresjonistów ze względu na wyjątkowe w swojej indywidualności akwarele wyróżniają się prace Paul Cezanne, często nazywanego ojcem nowoczesnego malarstwa (który to zaszczyt dzielił z Claudem Monetem). Jego lekkie, zwiewne akwarelowe pejzaże, wykonywane w plenerze były odskocznią od gęstego realizmu i atmosferycznej mglistości współczesnych mu obrazów ery wiktoriańskiej. Cezane wykorzystywał malowane w plenerach akwarele w swoich obrazach olejnych. Vincent van Gogh także zostawił po sobie parę akwarel, lecz jego stosunek do tej techniki był ambiwalentny. Wyróżniającymi się twórcami akwareli polowy XIX wieku w Holandii byli J.B.Jonkind, w Niemczech Hildebrandt, von Manzel), Rudolf von Alt (1812-1905) (nagroda za malarstwo otrzymana w 1832 roku wybroniła go od służby we wojsku). W Hiszpanii w XIX wieku słynni byli Perez Vilamil oraz Mariano Fortuny, założyciel powstałego w Katalonii stowarzyszenia akwarelistów Centro Acuarelistas. We Włoszech akwarela nie zdobyła popularności porównywalnej do Anglii i Francji, aczkolwiek pod koniec XIX wieku wymienia się postać Giacinto Gigante (1806-1876). Z końcem XIX i z początkiem XX wieku ogólnie rzecz ujmując akwarela jako autonomiczna dziedzina malarstwa schodzi na plan drugi. Do głosu dochodzą , bez względu na technikę przede wszystkim kierunki w sztuce a zwłaszcza ekspresjonizm. W 1910 roku pierwszą, i jedną z niewielu abstrakcyjną akwarelę maluje Wassily Kandinsky (1866-1944), w większej mierze teoretyk malarstwa. W Niemczech tworzą Nolde , Macke, Paul Klee. (za ). W Austrii Egon Schiele. Rysunek zmienia się na mało realistyczny, a raczej jako gra intelektualna, formy ulegają syntezie, a kolory – wzmocnieniu. Artyści poszukują wyraźnej kreski i intensywnej plamy koloru. Na ziemiach polskich wiek XIX uwidocznił talenty czołowych polskich malarzy w technice akwareli (np. Jan Matejko). W Polsce działał od 1806 roku architekt niemieckiego pochodzenia, w głównej mierze malarz akwarelista Józef Richter (1780-1837) . Tematami odbiegającymi klimatem od sielskich motywów akwareli angielskiej parał się jeden z głównych przedstawicieli romantyzmu w malarstwie polskim Piotr Michałowski. Jego prace to głównie rysunki i akwarele o tematyce patriotycznej. Ciekawe, romantyczne akwarele pozostawił Cyprian Camil Norwid . Inny sławny polski malarz urodzony w Wiśniczu w 1824 roku to Juliusz Kossak. Protoplasta rodu Kossaków uznawany jest za jednego z najwybitniejszych polskich akwarelistów. Aczkolwiek nie kolor (ograniczona paleta od oranżów, żółcieniu i brązy po szare błękity i zielenie) i technika stanowiły dla niego problem malarski lecz kreska i temat : „akwarela topograficzna” – obiektywnie opisująca polski krajobraz, oraz „akwarela poetycka” subiektywnie malująca znane sceny z historii Polski, bez nawiązań do kolorytu akwarel topograficznych i poetyckich typowych dla klimatów prac angielskich twórców. W ogóle realizm polski powstawał niezależnie od nurtów europejskich, wyrastając z przeżyć walk niepodległościowych (za ) . Akwarele oraz prace w technice mieszanej (akwarela, kreda, piórko ) i tematyce przeważnie pejzażowej i architektonicznej pozostawił Dla Juliana Fałata malowanie akwarelą na początku artystycznej działalności było kwestią konieczności. Farby akwarelowe kosztowały piętnastokrotnie taniej od olejnych. Natomiast bogaty dorobek prac akwarelowych tego artysty, przeważający w akwarele, podobnie jak u Kossaka , ustawił go w historii malarstwa jako wybitnego polskiego malarza akwarelistę. Przykłady prac innego malarza akwarelisty ilustrujące architekturę Krakowa, autor odnalazł w pozycji wydawniczej „Królewski Kraków i żydowski Kazimierz w rysunkach Franciszka Turka” : Krakowska tematyka widnieje także na współczesnych kartach pocztowych w wykonaniu Stanisława Tondosa (1854-1917). Strona internetowa onet.pl „Tygodnika Powszechnego” z dnia 2003-08-03 wyświetla artykuł z nr. 40 tegoż tygodnika. Treść artykułu rzuca światło na zagadnienie zainteresowania techniką akwareli w gronie polskich malarzy pod koniec XIX wieku oraz na tematykę prac. Autor uznał iż należy wspomnieć o tym materiale mimo, iż nie wiąże się on ściśle z profilem architektonicznym niniejszego opracowania. Artykuł przytacza nazwiska malarzy w kontekście pewnej sytuacji historycznej: „9 maja 1881 roku następca tronu arcyksiążę Rudolf w przededniu ślubu z arcyksiężniczką Stefanią otrzymał w prezencie cykl akwarel złożonych w specjalnie wykonanej szafeczce. Dwadzieścia unikalnych obrazów namalowało dwunastu polskich artystów: Tadeusz Ajdukiewicz, Andrzej Grabowski, Juliusz Kossak, Wojciech Kossak, Antoni Kozakiewicz, Hipolit Lipiński, Jan Matejko, Aleksander Raczyński, Henryk Rodakowski, Tadeusz Rybkowski oraz Franciszek Tepa. Pomysł ich przygotowania narodził się tuz po wizycie w Galicji cesarza Franciszka Józefa I we wrześniu 1880 r. Podróżujący pociągiem dworskim Franciszek Józef odwiedził wówczas Kraków , Lwów i kilkanaście innych miast, entuzjastycznie witany. Była to bowiem pierwsza podróż cesarza po przyznaniu Galicji autonomii. Do przygotowania uroczystości , projektowania dekoracji bali, pokazów teatralnych i obyczajów galicyjskiego ludu zaangażowano architektów, malarzy i rzeźbiarzy. Tematyka obrazów ilustruje przebieg wizyty, w czasie której monarcha odwiedzał szkoły, zakłady wychowawcze, szpitale, kościoły różnych wyznań, wystawy, muzea (jak świadczy jego wpis do księgi pamiątkowej Muzeum Czartoryskich) i ośrodki przemysłu. 8 z prezentowanych akwarel wiąże się z pobytem cesarza w Krakowie. Zobaczymy m.in. powitanie Franciszka Józefa przez prezydenta Mikołaja Zyblikiewicza, który kontuszu o biało-niebieskich barwach Krakowa wiedzie cesarski orszak do rezydencji; cesarza w wawelskiej krypcie św. Leonarda oddającego cześć prochom polskiej królów; a także w pracowni Jana Matejki przy ul. Floriańskiej. Akwarela: Cesarz na dziedzińcu zamku królewskiego na Wawelu” ukazuje przejęcie Wawelu na rezydencję. Umożliwiło to rozpoczęcie wyprowadzenia wojsk austriackich i renowacje zdewastowanych budynków wzgórza wawelskiego. Niemniej ciekawe są obrazy przedstawiające wydarzenia z udziałem Cesarza w Galicji wschodniej: pobyt we Lwowie i spotkanie z delegacją społeczności polskiej i ukraińskiej; powitanie przed katedrą św. Jura czy tez zwiedzanie szybów naftowych Borysławia. Akwarele po tragicznej śmierci arcyksięcia Rudolfa arcyksiężna Stefania zapisała opactwu benedyktynów w Pannonhalma na Węgrzech, w późniejszym okresie zostały zakupione przez Muzeum Narodowe w Krakowie.” Na ziemiach polskich akwarela odegrała także funkcje inwentaryzacyjną. W tekach Działu Dokumentacji Naukowej Muzeum Narodowego w Warszawie zachowały się akwarele przedstawiające dawno nie istniejące zabytki, będące jedynym dokumentem świadczącym o ich istnieniu, wyglądzie i przynależności do kultury polskiej. Ryszard Brykowski we wstępie do Katalogu „Zabytkowa Architektura Polska w Tekach Ikonograficznych Działu Dokumentacji Naukowej Muzeum Narodowego W Warszawie”, pisze o nieznanej szerszemu ogółowi społeczeństwa polskiego interesującej akcji inwentaryzacji zabytków polskich, przeprowadzonych przez grono zapaleńców w okresie pierwszej wojny światowej z obszarów wszystkich trzech zaborów rosyjskich i z terenu tzw. Galicji. Akcja zainicjowana przez Towarzystwo Opieki nad Zabytkami miała na celu udokumentowanie jak największej ilości zabytkowej architektury, obawiając się jej zniszczeń w czasie trwania działań wojennych. Pierwsza wystawę zorganizowało w Warszawie 1915 roku Towarzystwo Opieki nad Zabytkami Przeszłości oraz Koło Architektów. Autor wybrał czarno białe zdjęcia prac akwarelowych wg reprezentatywnych dla polskiej architektury. Na stronach internetowych współczesnych polskich domów aukcyjnych autor natrafił na przykłady akwarel malarzy tworzących na początku XX wieku aż jego polowy: Władysław Skoczylas, Stanisław Gibiński, Jerzy Kożuchowski, Walery Jan Kanty Eliasz Radzikowski, Adam Setkowicz, Teodor Grott, Geppert Eugeniusz, Nikifor. Z czasów współczesnych autor wybrał prace Zbigniewa Szczepanka, Jerzego Gnatowskiego, Prof. Juliusza Joniaka ( klasyczny przykład wykorzystania plenerowych akwarel jako notatek do obrazów olejnych) oraz parę przykładów własnych, autorskich prac , i te ostatnie jako dowód na autentyczne zaangażowanie autora jako akwarelisty i architekta. Gdy w1780 roku zaczęto produkować w Anglii, papier przeznaczony specjalnie dla akwarelistów jego powierzchnię powlekano odpowiednimi substancjami zapobiegającymi szybkiemu wchłanianiu farby i wody, pozwalaj na przetarcia i przemycia (więcej na ten temat napisano w rozdziale o technikach akwarelowych). Wcześniej akwareliści przygotowywali osobiście farby z dostępnych pigmentów. Z końcem XVIII wieku Anglik William Reeves zaczął produkcje farb akwarelowych na skale przemysłową. Miały one kształt prostokątnych foremek. Tak więc specjalny papier, łatwo dostępne farby - nowe jasne kolory - to zachęciło malarzy do eksperymentów. W takiej sytuacji angielska tradycja artystycznego malowania akwarelą rozprzestrzeniła się już nie tylko w Europie. Dotarła także na kontynent amerykański. Pierwsze prace wodnymi technikami „produkowano” w Ameryce w ramach dokumentacji „Nowego Świata”. Najważniejszym prekursorem dokumentalistą wymienianym w źródłach historycznych był Anglik Mark Catesby. (1679-1749). Przyjechał do Wirginii w 1712 roku, gdzie wykonał, malując ryciny akwarelą, dokumentację setek gatunków amerykańskich ptaków i roślin.(za ) Twórczość amerykańskich malarzy dość długo, aż do roku 1860 pozostawała w cieniu europejskich, zwłaszcza angielskich mistrzów. Niewielu reprezentuje ten okres: E.Lentz, T.P.Rossiter, John F.Kensett, S.R. Gifford, J.O.Eaton, I Thomas Hicks. Nazwiska te znane są jedynie wąskiemu środowisku marszandów i kolekcjonerom. Gwałtowny rozwój akwareli w Ameryce nastąpił w latach 1850-1890. (za ) Najbardziej utalentowanymi reprezentantami tego okresu byli Thomas Eakins (1844-1916), Winslow Homer (1836-1910) , James A.M.Whistler (1834-1903) , William T.Richards, Henry Farrer, , A.H. Wyant, Samuel Coleman, Homer Martin, Thomas Moran , Dodge MacKnight, Childe Hassam. Amerykańscy malarze stopniowo rozwijali swój warsztat artystyczny skutecznie konkurując z artystami europejskimi. Środowisko oraz krąg kolekcjonerów ich prac uznało wartość artystyczną akwareli na równi z malarstwem olejnym co nie było przyjęte w Europie oprócz Anglii. W 1866 roku zainteresowanie tą techniką wzrosło tak bardzo, ze w New Jork City 5 grudnia założono Amerykańskie Towarzystwo Malarzy Akwarelistów, a w 1876 r pierwszy raz wystawiono prace członków na olbrzymiej wystawie w Philadelphi . Amerykanie „odziedziczyli” od Brytyjczyków rozwiniętą technikę, jednakże znacznie chętniej eksperymentowali z akwarelą , tworząc prace odbiegające swoja indywidualnością od reguł „szkoły angielskiej”. Wybitnymi przedstawicielami tego okresu byli John Singer Sargent (1856-1925), John Marin (1870-1953), Mary Cassat , Maurice Prendergast (1859-1924). Edward Hopper (1882-1967) . Z początkiem XX wieku, w konkurencji do technik olejnych akwarela traci nieco na popularności: „być może ze względu na to, ze akwareliści sami do pewnego stopnia podali w wątpliwość możliwości tego środka , bezskutecznie usiłując naśladować lub nawet przewyższać malarstwo olejne”. , a może jako medium malarskie, rozgrywające się na malej płaszczyźnie papieru, akwarela nie wytrzymywała porównania do coraz bardziej popularnych , wielko formatowych płócien technik olejnych. Mimo wszystko, dzięki sporej grupie świetnych twórców i przychylności krytyków założono w Los Angeles Kalifornijskie Towarzystwo Akwarelowe (1921), zmienione w 1962 na Narodowe Towarzystwo Akwarelowe. Liczne wystawy organizowane przez to stowarzyszenie a także prężnie funkcjonująca na Wschodnim Wybrzeżu Akademia Pensylwanii, i wiele galerii w Nowym Jorku pomogły utrzymać akwarelistów na rynku sztuki. Najwybitniejszymi członkami grupy kalifornijskiej są: Emil Kosa Jr. (1903-1968), Phil Dike (1906-1990), Millard Sheets (1907-1989), Barse Miller (1904-1973), Rex Brandt (1914-2000), Georg Post (1906-1997), Dong Kingman (1911-2000). Bardzo obszerny materiał na temat historycznego oraz współczesnego malarstwa akwarelowego w USA oraz jego znaczących przedstawicieli zawiera strona internetowa http://www.handprint.com/HP/WCL/artist34.html . Obecnie, w XXI wieku nie sposób objąć dorobku wszystkich malarzy tworzących w akwareli, ale można, kierując się określonym zagadnieniem, wybrać przykłady twórczości bazując glownie na sieci internetowej, która dala autorowi tę jedyną w tym czasie i miejscu możliwość dotarcia do ogromnej rzeszy artystów. Akwarela współczesna jest najbardziej elastycznym i ponadczasowym medium. Odzwierciedla temperament i upodobania twórcy, od najbardziej szczegółowego realizmu aż do spontanicznej ekspresji, nie dbającej o szczegóły (na temat poszczególnych technik malarskich autor pisze w rozdziale Części składowe technik akwarelowych). Przed wynalezieniem fotografii, prawie w każdej dziedzinie życia akwarela była nieodzowna do prezentacji danego kontekstu. Dzisiaj jest techniką elitarną, aczkolwiek chętnie i z podziwem dla jej uroku odbieraną przez szerszą publiczność rynku sztuki. Spośród współczesnych akwarelistów , niezależnie od narodowości autor wybrał wg niego ciekawsze przykłady współczesnego malarstwa akwarelowego pod kątem diametralnie różniących się indywidualnych rozwiązań formalnych. Przekrój przykładów, który jest szczytem góry lodowej, w zarysie obrazuje tak bardzo różne temperamenty malarzy.

LauraArodaUQ2020-07-09 09:13:13Hello Im looking for investor for my email marketing business. I own 270 million email database with 92% valid emails. Im looking for investor who invest in server infrastructure to send it. Im planning to run infrastructure to send like 10 million emails per day on daily basis, and increase every week by add more servers. Potential earnings are $100-$200 depend on country per million sended messages I have knowledge about email marketing and team which is needed to handle whitelisting. Investment: $2000 on first run, after you see results you can invest more. You control all investment, all servers, software will be with your access. If you are interested about partnership please send email on: mailermasters@gmail.com

2019-10-29

ŁAGÓW, WARSZTATY AKWARELOWE STOWARZYSZENIA AKWARELISTÓW POLSKICH

Ostatni tydzień spędziłem w #Łagowie. Lubię to miasteczko senne od poniedziałku do piątku i zatłoczone w sobotę. Oczywiście w czasie #jesieni, bo pewnie latem jeziora zaludnia stonka turystyczna, ale myślę że i wtedy jest fajnie. Czeka mnie wizyta w czasie lata. Porównam. Przyjechaliśmy całą grupą SAP (#Stowarzyszenie Akwarelistów Polskich). Ja nocowałem w ulubionym pensjonacie Smreka, u Mireczki i Andrzeja. No jak w domu. Strofowała nas, dyscyplinowała, ale była opiekuńcza. Nie narzekała na bałagan , który zostawialiśmy zawsze po każdym wieczornym spotkaniu. Można było odpocząć. Więc biegałem po miasteczku, w porze głębokich cieni wśród liści #bukowych, dębowych, czerwonych i żółtych. No ta bene ten fakt jest głównym powodem naszych jesiennych wizyt w Łagowie. Malowałem coś znowu innego trochę, może mniej zrozumiałego dla obserwatora (znajomi nie chcą się do tego przyznać lub są delikatni), być może więc trudniejszego w odbiorze ale w końcu osobistego, a przecież o to chodzi. Ciekawe są reakcje moich kolegów #akwarelistów, bo w końcu nikt się nie wypowiada krytycznie pewnie ze względu na delikatność ( w końcu założyciel SAP) , no i sami inaczej malują. Niestety nie mogę się powstrzymać od emocjonalnych eksperymentów w malarstwie. A ludzie lubią widzieć rzecz a’priori, nie zmęczyć się zbytnio rozkminianiem „co autor miał na myśli”. Życie jest i bez tego trudne..ha ha ha. Może i mógłbym się zmusić to rezygnacji z pierwiastka abstrakcji w akwarelach, ale…po co. Tym bardziej że każdy z nas maluje inaczej i to stanowi nasz atut. Cieszę się także gdyż widziałem że SAP się rozwija mimo paru osób zwyczajnie nie uczestniczących w naszych spotkaniach, ale...korzystających z loga SAP na FB, i pod płaszczykiem naszej działalności pracują na swoją markę. Może gdyby spróbowali samotnie powalczyć zmieniliby zdanie. W roku 2018 powstał pomysł corocznej wspólnej dla wszystkich członków „wędrującej” po Polsce wystawy. Tworzymy cykliczny katalog , który stanowi dowód nieprzerwanej działalności #Stowarzyszenie Akwarelistów Polskich od roku 2011, nobilitowanego w nastęnym roku 2012 w #Genui przez #Konfederację Europejskich Stowarzyszeń Akwarelistów #ECWS przez przyjęcie SAP w swoje szeregi. Fakt ten pomógł w największym stopniu w jeszcze energiczniejszej działalności członków stowarzyszenia na rzecz grup osób pasjonujących się malarstwem akwarelowym, a pozostających do tej pory w „cieniu” ze swoimi frustracjami spowodowanymi niepewnościami co do umiejętności malarskich. Jednym słowem w jakimś stopniu nasze działania społeczne (SAP jest #organizacją non profit) przynoszą wymierne korzyści nie tylko członkom zaawansowanym w technice akwareli ale także obserwatorom -, „fanom” #malarstwa #akwarelowego. Poza stowarzyszeniem bowiem tworzą się podobne lokalne grupy akwarelistów, wspomagających się wzajemnie radą, przyjaźnią, wsparciem mentalnym, co także efektywnie funkcjonuje wśród członków SAP. Koledzy ze stowarzyszenia podnoszą swój poziom techniczny i artystyczny, organizują coraz więcej wystaw indywidualnych, uczestniczą w zbiorowych, które to wydarzenia generują także indywidualną sprzedaż prac. Wszystko odbywa się dzięki wzrastającej świadomości społeczeństwa na temat malarstwa, a więc także technik akwarelowych; trzeba uczciwie przyznać iż przyczyniają się do tego także liczne media społecznościowe, a więc „utrafiliśmy” w swój czas - jednym słowem #„reklama dźwignią handlu”. Co za tym idzie powstały liczne ośrodki handlowe specjalizujące się w materiałach malarskich pod kątem technik akwarelowych. Dotarły do Polski znane na całym świecie firmy, które produkują specjalistyczne pędzle, farby oraz towarzyszące malarstwu akwarelowemu gadżety. Taki widoczny „ruch w biznesie” oznacza tylko jedno: rosnącą grupę klientów. SAP (Stowarzyszenie Akwarelistów Polskich) jest organizacją społeczną non profit, generującą ruch społeczny, podobnie jak na całym świecie, apolityczny i przyjaźnie nastawiony do świata, przyrody, zwierząt. Setki takich akwarelowych organizacji organizują miliony ludzi zajmujących swój wolny czas jedną z najbardziej demokratycznych oraz fascynujących technik malarskich. Malują: #architekci, #malarze, #lekarze, #prawnicy, #policjanci, wojskowi, urzędnicy...itd. Konkurencja jest zdrowa, przyjazna, pełna uśmiechu i poklepywania po plecach. Ludzie spotykają się w grupach warsztatowych pod okiem uznanych mistrzów, nawiązują przyjaźnie, wychodzą poza krąg swoich zawodowych i rodzinnych problemów. Grupy akwarelistów tworzą ludzie o podobnej mentalności, a to bardzo pomaga w oderwaniu się od codziennych kłopotów życia i pogody: dla nas słońce zawsze może świecić na dobrym papierze akwarelowym malowanym świetnymi farbami przy pomocy najlepszych pędzli, a gdy jeszcze akwarela „wychodzi” zgodnie z oczekiwaniami twórcy to uśmiech rozjaśnia twarz...i w sumie o to głównie w tym wszystkim chodzi. W Łagowie dodatkowo uśmiech na twarzy wywoływało ostanie być może tej jesieni #słońce. Malowało się znakomicie. Poniżej prezentuję komplet akwarel z urokliwego Łagowa, tych akwarel „trochę innych, z pierwiastkiem abstrakcji.”

Tomasz2019-10-29 10:39:36Miło było w tym Łagowie! :) Miło było razem spędzić trochę czasu i pomalować. Dużo znowu się od Ciebie, Krzysztof, dowiedziałem i sporo nauczyłem. Czy Twoje prace są trudne w odbiorze? Nie wiem. Dla mnie nie. Na pewno są osobiste i przez to na pewno niepowtarzalne. Jesteś jednym z najbardziej rozpoznawalnych akwarelistów, jakiego znam. Prace podziwiam - są piękne! Pozdrawiam i do spotkania w Pruszkowie.

2019-10-12

SENNY JESIENNY CZAS

Malarka Fabienne Verdier była u Mistrza Huang: „Jeśli mieszamy się do polityki, to zastępujemy ideał pokrętnymi kompromisami, przyzwyczajamy się do okłamywania samych siebie. Politycy są, podobnie jak ci , którzy rządzą, ofiarami zawikłanych sytuacji. Tak, możesz zmienić świat , i to nawet dogłębnie-nie polityką, bo ona potrafi tylko oscylować między dominacją jednych a uległością drugich, a sztuką. Powiedz mi, jaki cesarz, jaki wódz w jakim stopniu przeobrazili społeczeństwo jak ci , co wymyślili piłę i hebel, koło i zegar, samochód i samolot? A przecież nie byłabyś w stanie podać ich nazwisk. (…) To uczeni i myśliciele , a także artyści, mniej zauważalnie, lecz równie skutecznie zmieniają świat. Leonardo da Vinci zmienił świat Zachodu a Wu Daozi – Chińczyków. Chcesz pomagać bliźniemu? No to uprawiaj malarstwo, doskonal swoją sztukę. Zaproponujesz innym, zamiast im narzucać, jakiś sposób myślenia, furtkę do innej rzeczywistości.” I ZNOWU emigruję wewnętrznie tak jak w 1980 roku, gdy był to jedyny sposób na oderwanie się od nieakceptowalnej rzeczywistości. Maluję, chwała Bogu za ten dar pasji, dzięki czemu mam się dobrze. Ciężko ostatnio z regularnym zbytem obrazów, ale mój wrodzony kupiecki dar po dziadku pomaga mi w dotarciu do zainteresowanych takim widzeniem rzeczywiści. Gorzej było właśnie w 1980 roku, gdy aby sprzedać w galerii, czyli być „uznanym” trzeba było mieć papier, tzn. skończyć jakąkolwiek akademię sztuk pięknych lub nabyć certyfikat rządowy, uznający człeka za artystę…ja nie mogę, …jak to mój skonfundowany kolega JJ mówi…coś było, coś było (na gromkie , karcące pytanie gdzie jest !! to lub tamto w sekretariacie instytutu). SEN – jest atrakcyjny, ciało śpi a równoległa rzeczywistość szaleje. Ja przynajmniej, lubię śnić, ooo jak ciężko się budzić do reality show. Pierwszy obraz z poniższego cyklu powstał na plenerze na Mazurach. Otóż pierwszej nocy miałem wrażenie że duchy pojawiły się na tle szafy. Myślałem, że to studenci robią kawał, ale gdy "komórka" zaświeciła , poświata rozpłynęła się w brzasku światła bijącego z ekranu telefonu. Następne sny były już lepsze. Tak powstaje następny cykl, senny.

Napisz komentarz jako pierwszy

2019-05-28

KOSMOS

Już nie wiem czy ta pogoda jest straszna czy nie, ale fakt: nie mogę się do niej przyzwyczaić od 56 lat. Gdzie by tu się przenieść? Tylko kosmos, ale tam nocka rozświetlona gwiazdami. Jedno co mnie przekonuje w kosmosie, nieważkość i przestrzeń, i ta niezależność. Jakie tam argumenty przeciw, przecież nie pieprzę bez sensu, każdy może się wypowiedzieć na swoim podwórku a ja na nim jestem. W którymś opracowaniu na temat charakterów ludzkich: w dniu moich urodzin zwykle przychodzą na świat osobniki niezależne, krnąbrne, z charakterkiem i …sugeruje się im pracę samotnika, bez zespołu. Nie potrafią się dogadać. Tak jest. Tak jest ze mną. Gdy sobie to uzmysłowiłem, tzn. źródło moich konfliktów od razu zrobiło mi się lżej na duszy, ale też ciężej jednocześnie: będę już faktycznie sam. Kosmos. Wracamy do malarstwa. W mojej pracy ze studentami tylko oni ją doceniają, albo w swojej naiwności tak mi się tylko wydaje. słowa kluczowe: akwarela, historia malarstwa, jak malować akwarelą, malarstwo akwarelą, malarstwo olejne, malarstwo polskie, malarstwo współczesne, najlepsze akwarele, najlepsze malarstwo, wielka sztuka, wybitne obrazy,

Caud Zp2020-07-09 01:30:32Hey - I was checking out your site and I’m impressed with how clean and professional it looks. Adding video to your website has become an absolute MUST. Even something basic that clearly defines exactly what it is you're offering & why work with your company vs competitors... My team, based out of Toronto, Canada, creates quality animated explainer videos. Our award-winning videos are proven to increase customer engagement and decrease user bounce rate. Email me back for some explainer video samples, pricing, or just to say hi! --Tara Campbell Email: Tara.c@vidthebiz.com Website: VidTheBiz.com

Wyświetleń strony: 2958